HuquqTech HuquqTech Darslar Testlar Qonunlar Prezident hujjatlari Savol-javob AI'dan bepul so'rash
Shartnomalar

Shartnoma buzilganda: javobgarlik, o'zgartirish, bekor qilish

Talab va qarzni boshqa shaxsga o'tkazish, javobgarlik asoslari va uning chegaralari, kreditor aybi, majburiyatning bekor bo'lish asoslari hamda shartnomani o'zgartirish va bekor qilish.

9 ta mavzu 10 daqiqa o'qish O'rta daraja

Ushbu darsdan keyin siz

  • Talabdan voz kechish va qarzni o'tkazish farqini bilasiz
  • Javobgarlikning asoslari va aybsiz javobgarlikni bilasiz
  • Yengib bo'lmaydigan kuch nima ekanini aniq bilasiz
  • Kreditor aybi javobgarlikka qanday ta'sir qilishini bilasiz
  • Majburiyat qanday asoslarda bekor bo'lishini bilasiz
  • Vaziyat jiddiy o'zgarganda nima qilishni bilasiz

Dars mundarijasi

  1. Kreditor huquqlarining boshqa shaxsga o'tishi
  2. Qarzni boshqa shaxsga o'tkazish
  3. Javobgarlik asoslari va aybsiz javobgarlik
  4. Javobgarlikning shakllari va chegaralari
  5. Kreditor aybi va ijroni kechiktirish
  6. Majburiyatning bekor bo'lish asoslari
  7. Shartnomani o'zgartirish va bekor qilish asoslari
  8. Vaziyat jiddiy o'zgarganda
  9. O'zgartirish va bekor qilishning tartibi va oqibatlari

1. Kreditor huquqlarining boshqa shaxsga o'tishi

Kreditorga majburiyat bo'yicha tegishli huquq boshqa shaxsga BITIM bo'yicha (talabdan voz kechish) yoki QONUN asosida o'tishi mumkin.

⚠️ ENG MUHIM QOIDA: talabdan boshqa shaxs foydasiga voz kechish uchun QARZDORNING ROZILIGI TALAB QILINMAYDI — qonun yoki shartnomada boshqacha nazarda tutilmagan bo'lsa.

Lekin qarzdorni YOZMA XABARDOR qilish kerak. Xabar berilmasa, qarzdor dastlabki kreditorga qilgan ijro bilan majburiyatdan ozod bo'ladi — ya'ni yangi kreditor zarar ko'radi.

O'TMAYDIGAN HUQUQLAR: shaxs bilan uzviy bog'liq huquqlar (aliment, sog'liqqa yetkazilgan zarar bo'yicha talablar) boshqa shaxsga o'tmaydi.

HAJMI: yangi kreditorga huquq oldingi kreditordagi HAJMDA va SHARTLARDA o'tadi — ta'minot huquqlari (garov, kafillik) bilan birga.

QARZDOR E'TIROZLARI: qarzdor yangi kreditorga qarshi dastlabki kreditorga qarshi bo'lgan e'tirozlarini bildirishga haqli.

JAVOBGARLIK: talabdan voz kechgan kreditor talabning HAQIQIYLIGI uchun javob beradi, lekin qarzdorning uni BAJARISHI uchun javob bermaydi — kafillikni o'z zimmasiga olmagan bo'lsa.

Hayotdan misol

Qarz boshqa shaxsga o'tkazildi, qarzdor xabardor qilinmadi va eski kreditorga to'ladi — u majburiyatdan ozod bo'ladi.

Asosiy fikrlar

  • Talab o'tkazish uchun qarzdor roziligi kerak emas
  • Qarzdorni yozma xabardor qilish shart
  • Shaxs bilan bog'liq huquqlar o'tmaydi
  • Huquq ta'minot bilan birga o'tadi

Talabni sotib olayotganda uning haqiqiyligini va muddatini tekshiring.

Qonun asosi: FK 313-modda, FK 314-modda, FK 315-modda, FK 317-modda, FK 319-modda, FK 321-modda

2. Qarzni boshqa shaxsga o'tkazish

Qarzdor o'z qarzini boshqa shaxsga o'tkazishi mumkin — LEKIN faqat KREDITORNING ROZILIGI bilan.

⚠️ BU ASIMMETRIYA MANTIQIY: talab o'tkazilganda qarzdor uchun hech narsa o'zgarmaydi (u qancha to'lashi kerak bo'lsa shuncha to'laydi); qarz o'tkazilganda esa kreditor uchun ko'p narsa o'zgaradi — yangi qarzdorning to'lov qobiliyati butunlay boshqa bo'lishi mumkin.

Shuning uchun kreditor roziligisiz qarzni o'tkazish MUMKIN EMAS va bunday kelishuv unga nisbatan kuchga ega bo'lmaydi.

SHAKL: qarzni o'tkazish asosiy bitim uchun belgilangan shaklda amalga oshiriladi.

YANGI QARZDOR dastlabki qarzdorning kreditorga qarshi e'tirozlarini bildirishga haqli.

TA'MINOT MASALASI JUDA MUHIM: qarz boshqa shaxsga o'tganda kafillik va uchinchi shaxs bergan garov odatda BEKOR BO'LADI — kafil yoki garovga qo'yuvchi yangi qarzdor uchun javob berishga rozi bo'lmasa.

Bu kreditor uchun jiddiy xavf: qarzni o'tkazishga rozilik berayotganda ta'minot saqlanishini ham alohida rasmiylashtirish kerak.

IJRONI BIR PAYTDA O'TKAZISH holati ham qonunda alohida tartibga solingan.

Hayotdan misol

Qarz kreditor roziligi bilan boshqa shaxsga o'tkazildi, lekin kafil rozi bo'lmadi — kafillik bekor bo'ladi.

Asosiy fikrlar

  • Qarzni o'tkazish kreditor roziligi bilan bo'ladi
  • Roziliksiz kelishuv kreditorga qarshi kuchsiz
  • Yangi qarzdor eski e'tirozlarni bildira oladi
  • Ta'minot rozilik bo'lmasa bekor bo'ladi

Rozilik berayotganda ta'minotni saqlash haqida alohida yozing.

Qonun asosi: FK 322-modda, FK 323-modda

Qolgan 7 ta mavzuni o'qing

Darsning to'liq matni, yakuniy test va AI tushuntirishlari ro'yxatdan o'tgan foydalanuvchilar uchun.

Darsni davom ettirish

Shu moduldagi boshqa darslar

Darslar O'zbekiston Respublikasining amaldagi qonunchiligiga asoslangan; moddalar matni lex.uz rasmiy manbasidan olinadi. Bu umumiy huquqiy ta'lim — aniq holat bo'yicha malakali mutaxassisga murojaat qiling.