HuquqTech HuquqTech Darslar Testlar Qonunlar Prezident hujjatlari Savol-javob AI'dan bepul so'rash
Ma'muriy huquq

Saylov huquqi

Saylov prinsiplari, saylov komissiyalari tizimi, saylovchilar ro'yxati, nomzodlar ko'rsatish, saylovoldi tashviqoti, ovoz berish tartibi, natijalarni aniqlash va shikoyat qilish.

6 ta mavzu 7 daqiqa o'qish Boshlang'ich daraja

Ushbu darsdan keyin siz

  • Saylov prinsiplarini bilasiz
  • Saylovchilar ro'yxatidagi huquqingizni bilasiz
  • Ovoz berish tartibini va imkoniyatlarini bilasiz
  • Kuzatuvchilar tizimini bilasiz
  • Tashviqot qoidalarini bilasiz
  • Saylov bo'yicha shikoyat qilishni bilasiz

Dars mundarijasi

  1. Saylov prinsiplari
  2. Saylov komissiyalari tizimi
  3. Saylovchilar ro'yxati
  4. Nomzodlar va saylovoldi tashviqoti
  5. Ovoz berish tartibi va imkoniyatlar
  6. Kuzatuvchilar, natijalar va shikoyat

1. Saylov prinsiplari

SAYLOV O'TKAZISHNING ASOSIY PRINSIPLARI Saylov kodeksida belgilangan.

UMUMIY SAYLOV HUQUQI: qonunda belgilangan yoshga yetgan fuqarolar jinsi, irqi, millati, tili, dini, ijtimoiy kelib chiqishi, e'tiqodi va shaxsiy hamda ijtimoiy mavqeidan qat'i nazar saylash huquqiga ega.

TENG SAYLOV HUQUQI: har bir saylovchi teng miqdorda ovozga ega.

TO'G'RIDAN-TO'G'RI SAYLOV HUQUQI: saylovchilar bevosita o'zlari ovoz beradi.

YASHIRIN OVOZ BERISH: ovoz berish yashirin va uni nazorat qilishga yo'l qo'yilmaydi.

⚠️ YASHIRINLIK — SIZNING HIMOYANGIZ: hech kim sizdan kimga ovoz berganingizni so'rashga yoki buni tekshirishga haqli emas.

Ovoz berish kabinasida sizni kuzatish yoki byulletenni ko'rsatishni talab qilish qonunbuzarlik.

OCHIQLIK VA OSHKORALIK: saylovga tayyorgarlik ko'rish hamda uni o'tkazish ochiq va oshkora amalga oshiriladi.

SAYLOV OKRUGLARI va SAYLOV UCHASTKALARI belgilangan tartib va normalar bo'yicha tuziladi.

AMALIY XULOSA: saylov huquqi shunchaki "ovoz berish" emas — u bir necha huquqni o'z ichiga oladi: ro'yxatda bo'lish, ma'lumot olish, kuzatish, shikoyat qilish.

Hayotdan misol

Ovoz berish kabinasida byulletenni ko'rsatish talab qilindi — bu yashirinlik prinsipini buzish.

Asosiy fikrlar

  • Saylov huquqi umumiy va teng
  • Ovoz berish to'g'ridan-to'g'ri va yashirin
  • Yashirinlikni buzish qonunbuzarlik
  • Saylov ochiq va oshkora o'tkaziladi

Kimga ovoz berganingizni oshkor qilishga majburlash qonunga xilof.

Qonun asosi: SYK 1-modda, SYK 3-modda, SYK 4-modda, SYK 5-modda, SYK 6-modda, SYK 7-modda, SYK 8-modda, SYK 9-modda, SYK 10-modda

2. Saylov komissiyalari tizimi

SAYLOV KOMISSIYALARI TIZIMI bir necha darajadan iborat.

MARKAZIY SAYLOV KOMISSIYASI — eng yuqori organ. Uning tuzilishi, a'zoligi, vakolatlari, majlislari va qarorlari qonunda belgilangan.

HUDUDIY, TUMAN VA SHAHAR saylov komissiyalari tuziladi va ularning vakolatlari belgilangan.

OKRUG SAYLOV KOMISSIYALARI saylov okruglari bo'yicha tuziladi.

UCHASTKA SAYLOV KOMISSIYASI — saylovchi bevosita duch keladigan daraja. U saylovchilar ro'yxatini yuritadi, ovoz berishni tashkil etadi va ovozlarni sanab chiqadi.

⚠️ AMALIY XULOSA: muammo yuzaga kelganda avval UCHASTKA komissiyasiga murojaat qiling. Natija bo'lmasa yuqori komissiyaga.

A'ZOLIK: komissiya a'zoligiga qo'yiladigan talablar qonunda belgilangan.

ISHNI TASHKIL ETISH va vakolatlar muddati ham belgilangan.

MOLIYALASHTIRISH: saylov davlat tomonidan moliyalashtiriladi; siyosiy partiyalarning ishtirokini moliyalashtirish ham tartibga solingan.

AMALIY MASLAHAT: komissiyaga murojaat qilayotganda uni YOZMA qiling va qayd etilishini so'rang. Og'zaki shikoyat ko'pincha hujjatlashtirilmaydi.

Hayotdan misol

Uchastkadagi muammo bo'yicha og'zaki aytildi — u hujjatlashtirilmadi.

Asosiy fikrlar

  • Komissiyalar bir necha darajada tuziladi
  • Uchastka komissiyasi saylovchi bilan bevosita ishlaydi
  • Avval uchastka komissiyasiga murojaat qiling
  • Murojaatni yozma qiling

Og'zaki shikoyat qayd etilmasa u mavjud emas.

Qonun asosi: SYK 11-modda, SYK 12-modda, SYK 14-modda, SYK 19-modda, SYK 20-modda, SYK 21-modda, SYK 22-modda, SYK 23-modda, SYK 24-modda, SYK 25-modda, SYK 98-modda, SYK 99-modda

Qolgan 4 ta mavzuni o'qing

Darsning to'liq matni, yakuniy test va AI tushuntirishlari ro'yxatdan o'tgan foydalanuvchilar uchun.

Darsni davom ettirish

Shu moduldagi boshqa darslar

Darslar O'zbekiston Respublikasining amaldagi qonunchiligiga asoslangan; moddalar matni lex.uz rasmiy manbasidan olinadi. Bu umumiy huquqiy ta'lim — aniq holat bo'yicha malakali mutaxassisga murojaat qiling.